NIP europejski - kto ma obowiązek jego posiadania?

03.02.2021

Obecnie świat nie zna granic, co ma przełożenie także na sferę biznesową. Przedsiębiorcy prowadzący firmę w Polsce bardzo często dokonują transakcji z podmiotami gospodarczymi działającymi w innych europejskich krajach. To dlatego wielu z nich posiada NIP unijny, który służy przede wszystkim do identyfikacji tych podmiotów na płaszczyźnie gospodarczej. Jak można uzyskać europejski NIP i kto właściwie musi go zdobyć?

Prowadzenie interesów z podmiotami zagranicznymi wiąże się nie tylko z możliwością rozwoju i zdobycia partnerów biznesowych w innych krajach, ale także z szeregiem formalności, jakie trzeba spełnić, aby móc w pełni funkcjonować. Jednym z takich elementów jest właśnie NIP europejski, który jest ważny szczególnie na gruncie prawa podatkowego. O czym dokładnie mowa?

Czym jest NIP europejski?

NIP EU to swoisty odpowiednik polskiego NIP-u, czyli Numeru Identyfikacji Podatkowej, który jest przypisany do każdego przedsiębiorcy. Podmiot gospodarczy może posiadać w całej swojej historii wyłącznie jeden NIP, co w dużym stopniu pozwala na usystematyzowanie całego systemu podatkowego. Europejski NIP stosuje się wyłącznie przy transakcjach dokonywanych z podmiotami gospodarczymi działającymi na terenie Unii Europejskiej. Jaka jest różnica pomiędzy polskim a unijnym numerem? Na papierze niewielka, ponieważ NIP unijny składa się tak jak polski NIP z 10 cyfr, z tym jednak zastrzeżeniem, że przed nim widnieją litery identyfikujące kraj, w którym zarejestrowany jest przedsiębiorca. W przypadku polskich firm przedrostkiem jest: “PL”.

Czy każdy przedsiębiorca musi posiadać NIP europejski?

Operacje wewnątrzwspólnotowe ma prawo zawierać każdy podmiot gospodarczy i to niezależnie od tego, czy jest czynnym podatnikiem VAT, czy też jest od tego podatku z jakichś powodów zwolniony. Ma to szczególne znaczenie właśnie jeśli w grę wchodzi NIP międzynarodowy nadawany przedsiębiorstwom z UE. Kto musi posiadać NIP unijny i czy istnieją jakieś wyjątki? Jak się okazuje, w sytuacji, gdy mówimy o vatowcach, wówczas bezwzględny obowiązek rejestracji zachodzi przed transakcjami polegającymi między innymi na wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów, nabyciu towarów, świadczeniu usługi, w stosunku do której rozliczenie VAT spoczywa na nabywcy, a także nabyciu usług, gdy to polski podatnik jest zobligowany do rozliczenia podatku VAT. W przypadku podmiotów zwolnionych z VAT-u istnieją okoliczności, w której także i one muszą dokonać rejestracji do VAT-UE, a chodzi mianowicie o wszystkie wcześniej wymienione przypadki, poza tym, gdy przedsiębiorca jest dostawcą towaru. Jeśli chodzi o nabycie towarów (WNT) wyjątek od obowiązku rejestracji zachodzi, gdy wartość operacji nie przekracza w danym roku 50 000 zł. Wówczas polski podatnik zwolniony (przedmiotowo lub podmiotowo) z VAT nie musi nabywać europejskiego NIP-u.

NIP europejski a plik JPK_V7

NIP unijny jest ściśle powiązany z Jednolitym Plikiem Kontrolnym, który musi sporządzać wielu rodzimych przedsiębiorców. Prawidłowe oznakowanie kodu kraju nadania konkretnego numeru jest kluczowe jeśli chcemy mówić o możliwości zidentyfikowania podmiotu gospodarczego na potrzeby podatkowe. W pliku JPK_V7 kod wskazuje się w polu Kod Kraju Nadania TIN, ale tylko jeśli dane takie znajdują się na fakturze. Sytuacja taka ma miejsce głównie w przypadku transakcji krajowych i używania prefiksu PL. Jeśli mowa o transakcji unijnej, wtedy należy posługiwać się przedrostkiem zgodnym z kodem literowym kraju nadania tego numeru, a przy operacjach finansowych z kontrahentami spoza Unii Europejskiej - pole uzupełnia się według posiadanej wiedzy dotyczącej kraju kontrahenta, a w przeciwnym razie pozostawia puste.

Rejestracja do VAT-UE

Europejski NIP przedsiębiorca zdobywa na wyraźne żądanie, a nie z urzędu. Oznacza to, że konieczne jest zrealizowanie przez niego kilku formalności, w tym dokonanie rejestracji do VAT-UE. W tym celu właściciel działalności gospodarczej ubiegający się o NIP unijny, jest zobligowany do złożenia w odpowiednim urzędzie skarbowym formularza VAT-R, na którym musi podać niezbędne dane, a także wypełnić punkty związane z informacjami dotyczącymi wykonywania transakcji wewnątrzwspólnotowych.

Dla kogo VAT-UE, a dla kogo VAT-EU?

W obrocie gospodarczym spotykamy się zarówno z oznaczeniem NIP EU oraz NIP UE. W większości przypadków nabywając towar lub usługę od podmiotu zarejestrowanego w innym europejskim kraju, otrzymamy fakturę, na której wpisany będzie NIP unijny. Zdarzają się jednak sytuacje, gdy przedsiębiorcy nie pochodzą z krajów europejskich i korzystają ze szczególnej procedury rozliczenia VAT. Tego typu kontrahenci otrzymują NIP poprzedzony prefiksem EU. Czy w tego rodzaju okolicznościach można mówić o transakcji wewnątrzwspólnotowej? Zgodnie z obowiązującym prawem operacje takiego typu należy traktować jak import towarów albo usług od podmiotów spoza terytorium Unii Europejskiej.

Co to jest deklaracja VAT- UE?

Każdy przedsiębiorca korzystający z europejskiego NIP-u jest zobligowany do poprawnego zaksięgowania wykonanych transakcji, a także - raz w miesiącu - do wysyłki informacji podsumowującej VAT-UE. Wykonuje się to za pomocą specjalnej deklaracji podatkowej, która pełni funkcję informacyjną jeśli chodzi o regulowanie należności w urzędzie skarbowym. Zeznanie sporządza sam przedsiębiorca i kluczowe jest to, aby dane w nim zawarte były zgodne ze stanem rzeczywistym. W przeciwnym razie właścicielowi podmiotu gospodarczego mogą grozić surowe konsekwencje karno-skarbowe, a nawet karne. W deklaracji określa się wszystkie operacje finansowe z podmiotami zagranicznymi, w tym wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, wewnątrzwspólnotową dostawę towarów, wewnątrzwspólnotowe świadczenie usług, w stosunku do których stosuje się art. 28b ustawy o VAT, a także wewnątrzwspólnotowe transakcje i przemieszczenie towarów w procedurze magazynu typu call-off stock. Zeznanie należy złożyć do 25. dnia miesiąca następującego po tym, w którym doszło do transakcji.

Wyrejestrowanie z VAT-UE

W szczególnych sytuacjach przedsiębiorca może zniknąć z rejestru VAT-UE i stracić NIP unijny. Następuje to przede wszystkim wówczas, gdy podmiot gospodarczy przestaje być czynnym podatnikiem VAT. Ponadto, może do tego dojść także, gdy przez 6 miesięcy lub 2 kolejne kwartały złoży plik JPK_V7M albo JPK_V7K, w których nie wykaże sprzedaży lub nabycia towarów albo usług z kwotami podatku do odliczenia albo przez kolejne 3 miesiące nie złoży deklaracji podatkowej.

Chcesz dowiedzieć się więcej? - Skontaktuj się z nami!

Nasi doradcy czekają na Twoje pytania od poniedziałku do piątku między 8:00 a 16:30 pod numerem telefonu 32 357 47 25 i adresem e-mail [email protected]

Zespół finansowaniefaktur.pl

Chcesz otrzymywać więcej darmowych artykułów?

Dostaniesz zawsze wyselekcjowane treści przygotowane przez naszych ekspertów

Text pomocniczy
Zgody na przetwarzanie, udostępnianie danych osobowych i przesyłanie informacji handlowych Pokaż treść zgód

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zgodnie z Klauzulą Informacyjną ING Commercial Finance Polska S.A. (przez okres 180 dni lub do momentu wycofania zgody) w celu przesyłania informacji handlowych i marketingowych na podany adres e-mail za pomocą środków komunikacji elektronicznej przez ING Commercial Finance Polska S.A. Niniejsza zgoda może być wycofana w każdej chwili, (poprzez wysłanie wiadomości e-mail na adres [email protected] z informacją o jej wycofaniu), jednak jej wycofanie nie wpływa na czynności związane z przetwarzaniem danych dokonane przed jej wycofaniem.

Jak zacząć?

Po prostu zarejestruj się i dodaj fakturę, za którą chcesz dostać pieniądze.
Możesz otrzymać nawet do 200 000 zł darmowego limitu.

Mężczyzna pije kawę i pracuje na laptopie